Nhiều phụ nữ bị đau bụng hoặc quặn bụng ở những thời điểm khác nhau trong chu kỳ kinh nguyệt. Mặc dù đau nhẹ sau kỳ kinh nguyệt là điều bình thường, nhưng một số người thắc mắc liệu cơn đau này có phải là dấu hiệu mang thai hay không. Câu trả lời ngắn gọn là: đau bụng sau kỳ kinh nguyệt không phải là dấu hiệu điển hình hoặc đáng tin cậy của việc mang thai, mặc dù trong một số trường hợp hiếm gặp, nó có thể xảy ra do phôi nang làm tổ rất sớm hoặc do thay đổi nội tiết tố. Để hiểu lý do tại sao, chúng ta hãy tìm hiểu về chu kỳ kinh nguyệt và giai đoạn đầu mang thai.
Chu kỳ kinh nguyệt và giai đoạn đầu của thai kỳ
Một chu kỳ kinh nguyệt bình thường kéo dài khoảng 28 ngày nhưng có thể dao động từ 21 đến 35 ngày. Sự rụng trứng thường xảy ra vào khoảng giữa chu kỳ kinh nguyệt, khoảng 14 ngày trước khi kỳ kinh nguyệt tiếp theo bắt đầu.
- Nếu việc thụ tinh không xảy ra, nồng độ hormone (estrogen và progesterone) giảm xuống, niêm mạc tử cung bong ra và chảy máu kinh nguyệt xảy ra.
- Nếu việc thụ tinh xảy ra, trứng được thụ tinh sẽ di chuyển xuống ống dẫn trứng và cấy vào tử cung, thường là 6 đến 10 ngày sau khi thụ tinh – điều này thường xảy ra trước kỳ kinh nguyệt tiếp theo.
Bởi vì việc làm tổ của phôi nang diễn ra trước khi kỳ kinh nguyệt tiếp theo bắt đầu, nên phụ nữ thường không thể mang thai ngay sau kỳ kinh nguyệt thực sự – trừ khi thứ có vẻ là kinh nguyệt thực ra là máu chảy do phôi nang làm tổ, hoặc một loại chảy máu khác.
Có trường hợp có kinh nguyệt mà vẫn có thai được không?
Không – người phụ nữ không thể có kinh nguyệt thực sự mà vẫn mang thai, vì kinh nguyệt là hiện tượng bong ra của niêm mạc tử cung. Lớp niêm mạc này hỗ trợ khả năng mang thai. Tuy nhiên, một số phụ nữ bị ra máu nhẹ trong thời kỳ đầu mang thai, thường bị nhầm là kinh nguyệt ngắn hoặc ít.
Việc chảy máu này có thể xảy ra do:
- Sự làm tổ của phôi nang, khi trứng được thụ tinh bám vào thành tử cung.
- Sự dao động nội tiết tố khi cơ thể thích nghi với thời kỳ đầu mang thai.
- Sự kích ứng cổ tử cung do lưu lượng máu tăng lên.
Nếu máu ra ít hơn, ngắn hơn hoặc khác với kinh nguyệt thông thường và bạn bị đau bụng thì bạn vẫn có thể có thai; máu chảy ra đó không phải là kinh nguyệt thực sự.
Những nguyên nhân không phải mang thai và gây đau bụng sau kỳ kinh nguyệt
Hầu hết các trường hợp đau bụng sau kỳ kinh đều không liên quan đến việc mang thai. Nguyên nhân thường là các bệnh lý phụ khoa, tiêu hóa hoặc cơ xương khớp. Một số lý do phổ biến bao gồm:
1. Đau rụng trứng (mittelschmerz)
- Cơn đau này xảy ra khoảng 10–14 ngày sau khi bắt đầu kỳ kinh nguyệt.
- Cơn đau này là do trứng phóng ra khỏi buồng trứng.
- Cơn đau thường nhói hoặc giống như chuột rút ở một bên bụng dưới.
- Cơn đau thường kéo dài vài giờ đến hai ngày.
2. Cơn co tử cung sau kỳ kinh
- Tử cung tiếp tục co bóp nhẹ khi nó trở lại kích thước bình thường sau khi bong lớp niêm mạc.
- Bạn có thể cảm thấy chuột rút nhẹ hoặc nặng trong 2-3 ngày sau khi ngừng chảy máu.
3. Lạc nội mạc tử cung
- Lạc nội mạc tử cung là tình trạng các mô giống như niêm mạc tử cung phát triển bên ngoài tử cung.
- Lạc nội mạc tử cung gây đau vùng chậu trước, trong và sau kỳ kinh nguyệt, đôi khi khi quan hệ tình dục hoặc đại tiện.
- Cơn đau thường là mãn tính và trầm trọng hơn theo thời gian.
4. U nang buồng trứng
- U nang buồng trứng là những túi nhỏ chứa đầy chất lỏng trên buồng trứng và có thể gây đau sau kỳ kinh nguyệt, đặc biệt nếu một u nang bị vỡ hoặc phát triển lớn.
- Cơn đau có thể lan ra lưng hoặc đùi.
5. Bệnh viêm vùng chậu
- Bệnh viêm vùng chậu là bệnh nhiễm trùng ở cơ quan sinh sản, thường xảy ra sau nhiễm trùng lây truyền qua đường tình dục.
- Bệnh viêm vùng chậu gây đau bụng dưới, sốt và đôi khi tiết dịch âm đạo bất thường.
- Cơn đau có thể kéo dài sau kỳ kinh nguyệt.
6. Nguyên nhân tiêu hóa
- Đầy hơi, táo bón hoặc hội chứng ruột kích thích có thể gây đau bụng không liên quan đến cơ quan sinh sản.
- Những cơn đau này có thể trở nên trầm trọng hơn trong kỳ kinh nguyệt do ảnh hưởng của nội tiết tố lên nhu động ruột.
Khi nào đau bụng có thể là dấu hiệu mang thai sớm
Mặc dù không phổ biến nhưng đau bụng nhẹ sau kỳ kinh nguyệt có thể liên quan đến việc mang thai sớm trong một số trường hợp cụ thể:
1. Quặn bụng do phôi nang làm tổ:
- Cơn đau thường xảy ra 6–10 ngày sau khi trứng thụ tinh.
- Cơn đau là nhẹ, thường được mô tả là những cơn quặn nhẹ, âm ỉ ở vùng bụng.
- Cơn đau có thể xảy ra cùng với chảy máu nhẹ.
2. Kéo dãn tử cung:
Trong thời kỳ đầu mang thai, sự thay đổi nội tiết tố làm tăng lưu lượng máu và phát triển mô tử cung, có thể tạo ra cảm giác tương tự như chuột rút nhẹ.
3. Táo bón hoặc chướng bụng do thay đổi nội tiết tố sớm:
Việc tăng progesterone có thể làm chậm quá trình tiêu hóa, dẫn đến khó chịu ở bụng.
Tuy nhiên, đây là những triệu chứng khó phát hiện và không đặc trưng, trùng lặp với nhiều nguyên nhân khác. Cách đáng tin cậy duy nhất để xác định có thai là thử thai tại nhà sau khi trễ kinh hoặc xác nhận bằng xét nghiệm máu.
Khi nào bạn cần đi khám ?
Bạn cần tìm kiếm sự chăm sóc y tế nếu:
- Đau bụng dữ dội, dai dẳng hoặc trầm trọng hơn.
- Bạn bị sốt, tiết dịch âm đạo bất thường hoặc có mùi hôi (có thể bị nhiễm trùng).
- Chu kỳ kinh nguyệt của bạn bị trễ hoặc nhẹ bất thường và bạn nghi ngờ có thai.
- Bạn cảm thấy đau khi quan hệ tình dục hoặc đại tiện.
- Bạn bị buồn nôn, nôn hoặc chóng mặt kèm theo đau (có thể là thai ngoài tử cung hoặc tình trạng khẩn cấp khác).
Mang thai ngoài tử cung – khi trứng được thụ tinh làm tổ bên ngoài tử cung, thường là trong ống dẫn trứng – có thể gây đau bụng sau khi chảy máu nhẹ và đây là trường hợp khẩn cấp y tế.
Tóm lại, đau bụng sau kỳ kinh thường không phải là dấu hiệu mang thai. Cơn đau thường được gây ra bởi sự thay đổi nội tiết tố bình thường, rụng trứng hoặc các tình trạng phụ khoa như u nang buồng trứng hoặc lạc nội mạc tử cung.
Tuy nhiên, nếu bạn thấy ra máu nhẹ hơn hoặc ngắn hơn bình thường, hoặc nếu bạn có các triệu chứng mang thai khác, bạn nên thử thai để chắc chắn. Cơn đau dai dẳng hoặc bất thường phải luôn được bác sĩ đánh giá để loại trừ nhiễm trùng hoặc các nguyên nhân khác.
