Atorvastatin (Lipitor) là một thuốc statin được sử dụng để điều trị cholesterol cao. Atorvastatin cũng được sử dụng để giảm nguy cơ đau tim hoặc đột quỵ ở một số người có nguy cơ cao. Nếu bạn được kê đơn atorvastatin, điều quan trọng là phải tuân thủ điều trị. Nhưng nếu bạn đang gặp phải các tác dụng phụ, bạn chắc sẽ tự hỏi liệu có cách nào để giảm bớt tình trạng này không.
Các tác dụng phụ phổ biến nhất của thuốc atorvastatin bao gồm đau cơ, đau khớp và tiêu chảy. Nhưng đối với hầu hết mọi người, các tác dụng phụ này có thể biến mất theo thời gian. Nếu các tác dụng phụ này không biến mất, bác sĩ kê đơn của bạn sẽ thực hiện các bước để tìm ra giải pháp phù hợp với bạn.
Những điểm chính:
- Atorvastatin (Lipitor) là một thuốc statin được sử dụng để điều trị cholesterol cao. Thuốc này cũng làm giảm nguy cơ đau tim và đột quỵ ở một số người có nguy cơ cao.
- Các tác dụng phụ thường được báo cáo của atorvastatin bao gồm đau cơ, đau khớp và tiêu chảy. Các tác dụng phụ nghiêm trọng của atorvastatin rất hiếm nhưng vẫn có thể xảy ra. Chúng bao gồm tổn thương gan, tổn thương thận và tổn thương cơ nghiêm trọng.
- Atorvastatin cũng có thể làm tăng lượng đường trong máu, làm tăng nguy cơ mắc bệnh tiểu đường ở một số người. Nhưng đối với hầu hết những người được kê đơn atorvastatin, lợi ích của nó lớn hơn nguy cơ này.
- Nếu bạn không thể dung nạp atorvastatin, bác sĩ kê đơn có thể đề xuất một số phương án để giúp bạn tuân thủ điều trị. Ví dụ như giảm liều, tạm thời ngừng thuốc và chuyển sang dùng thuốc statin khác. Đừng tự ý ngừng dùng thuốc atorvastatin.
Những tác dụng phụ của thuốc atorvastatin
Dưới đây là các tác dụng phụ phổ biến và hiếm gặp (nhưng có khả năng nghiêm trọng) của atorvastatin. Lưu ý rằng mỗi người phản ứng khác nhau với thuốc. Hãy cho bác sĩ kê đơn của bạn biết về bất kỳ tác dụng phụ nào bạn gặp phải khi dùng atorvastatin.
Các tác dụng phụ thường gặp nhất của atorvastatin bao gồm:
- Đau cơ
- Đau khớp
- Triệu chứng cảm lạnh thông thường
- Tiêu chảy
- Nhiễm trùng đường tiết niệu
- Đau bụng và buồn nôn
- Co thắt cơ
Các tác dụng phụ ít phổ biến hơn của atorvastatin bao gồm:
- Tổn thương gan
- Tổn thương cơ nghiêm trọng
- Thay đổi lượng đường trong máu
- Tổn thương thận
- Vấn đề về trí nhớ
- Rụng tóc
- Bệnh lý thần kinh ngoại biên (đau thần kinh)
- Đứt gân
- Đau ngực
- Mất cảm giác thèm ăn
- Đau đầu
Chúng ta hãy xem xét kỹ hơn 12 tác dụng phụ này.
1. Đau cơ
Đau cơ là tác dụng phụ thường gặp nhất của atorvastatin. Có vẻ như nó xảy ra thường xuyên nhất ở bắp chân và đùi. Một phân tích tổng hợp gần đây phát hiện ra rằng có một nguy cơ nhỏ tăng đau cơ khi dùng thuốc statin, thường là trong năm đầu tiên.
Nếu bạn bị đau cơ khi dùng atorvastatin, rất có thể cơn đau sẽ biến mất theo thời gian. Và nếu cơn đau cơ không biến mất hoặc trở nên khó chịu, bạn có một số lựa chọn. Bác sĩ kê đơn có thể giảm liều, thay đổi lịch dùng thuốc hoặc yêu cầu bạn tạm thời ngừng thuốc. Trong một số trường hợp, bác sĩ kê đơn có thể yêu cầu bạn thử dùng một loại statin khác.
Không được ngừng dùng atorvastatin hoặc thay đổi liều dùng mà không có hướng dẫn của bác sĩ kê đơn.
2. Đau khớp
Đau khớp là một tác dụng phụ có thể xảy ra khác của atorvastatin. Nhưng một số người có thể nghĩ rằng atorvastatin gây ra chứng đau khớp của họ trong khi thực tế là do viêm khớp. Và những người đã mắc bệnh viêm khớp có thể cảm thấy rằng atorvastatin làm cho chứng đau khớp của họ trở nên tồi tệ hơn.
Đau khớp do atorvastatin thường sẽ hết theo thời gian. Nếu tình trạng này trở nên khó chịu, bác sĩ kê đơn của bạn có thể đề xuất thuốc giảm đau không kê đơn để giúp bạn trong thời gian đó. Nhưng nếu cơn đau khớp của bạn không biến mất hoặc trở nên tồi tệ hơn, bác sĩ kê đơn có thể điều chỉnh chế độ dùng statin của bạn.
3. Các triệu chứng cảm lạnh thông thường
Một số người dùng atorvastatin báo cáo gặp phải các triệu chứng cảm lạnh thông thường. Các triệu chứng này bao gồm sổ mũi hoặc nghẹt mũi, hắt hơi hoặc đau họng.
Nếu bạn bị cảm lạnh khi dùng thuốc atorvastatin, tình trạng này sẽ tự khỏi. Đó là vì cảm lạnh thường do vi-rút gây ra. Thuốc kháng sinh không có tác dụng chống lại vi-rút, vì vậy chúng sẽ không làm cho tình trạng này biến mất nhanh hơn. Trong thời gian đó, bác sĩ kê đơn hoặc dược sĩ của bạn có thể đề xuất thuốc cảm lạnh không kê đơn để kiểm soát các triệu chứng của bạn.
Hãy cho người kê đơn biết nếu các triệu chứng của bạn nghiêm trọng hoặc nếu chúng không thuyên giảm trong vòng 10 ngày. Người kê đơn có thể xác định nguyên nhân tiềm ẩn và các bước tiếp theo.
4. Tiêu chảy
Tiêu chảy có thể xảy ra với tất cả các thuốc statin, bao gồm cả atorvastatin. Tương tự như đau cơ và đau khớp, tiêu chảy thường sẽ cải thiện theo thời gian. Tránh các loại thực phẩm béo và chiên có thể giúp giảm tiêu chảy và đồng thời mang lại lợi ích cho cholesterol của bạn. Hãy chắc chắn uống nhiều nước để bạn không bị mất nước.
Hãy trao đổi với bác sĩ kê đơn nếu tình trạng tiêu chảy của bạn gây khó chịu, nghiêm trọng hoặc không thuyên giảm.
5. Đau bụng (khó tiêu) và buồn nôn
Ngoài tiêu chảy, các tác dụng phụ liên quan đến dạ dày như buồn nôn và đau bụng (khó tiêu) có thể xảy ra khi dùng thuốc atorvastatin. Nếu tác dụng phụ này xảy ra với bạn, bạn có thể thực hiện những điều sau để giảm thiểu.
- Uống thuốc cùng thức ăn. Atorvastatin có thể dùng cùng hoặc không cùng thức ăn. Nhưng nếu bạn bị đau dạ dày sau khi dùng thuốc này, hãy xem liệu dùng thuốc cùng bữa ăn hoặc đồ ăn vặt có hiệu quả không.
- Tránh đồ ăn cay hoặc đồ chiên. Những thực phẩm này có thể làm cho tình trạng buồn nôn trở nên tồi tệ hơn. Thay vào đó, tạm thời ăn những thực phẩm nhạt, nhiều tinh bột có thể giúp dạ dày của bạn dễ chịu hơn.
- Uống thuốc trước khi đi ngủ. Uống atorvastatin vào ban đêm có thể giúp bạn không cảm thấy buồn nôn vì bạn sẽ ngủ.
- Hãy thử một loại thuốc chống buồn nôn không kê đơn. Hãy trao đổi với dược sĩ hoặc bác sĩ kê đơn về các thuốc chống buồn nôn không kê đơn để giúp bạn giảm bớt. Ngoài ra, cũng có các thuốc chống buồn nôn theo toa mạnh hơn nếu cần.
6. Tổn thương gan
Mặc dù hiếm gặp, tổn thương gan đã được báo cáo ở một số người dùng thuốc atorvastatin. Các dấu hiệu và triệu chứng của tổn thương gan bao gồm nước tiểu sẫm màu, đau dạ dày hoặc vàng da hoặc vàng mắt. Mất cảm giác ngon miệng cũng có thể xảy ra.
Trong hầu hết các trường hợp, tổn thương gan là nhẹ, ngắn hạn và không gây ra triệu chứng đáng chú ý. Nhưng bác sĩ kê đơn của bạn có thể nhận thấy sự thay đổi trong xét nghiệm gan của bạn. Do đó, hãy đảm bảo tham gia các cuộc hẹn với bác sĩ để theo dõi trong quá trình điều trị, và cho bác sĩ biết nếu bạn phát triển bất kỳ triệu chứng nào.
Nguy cơ tổn thương gan có vẻ tăng nhẹ khi dùng liều atorvastatin cao hơn. Và tổn thương gan có nhiều khả năng xảy ra hơn nếu bạn uống nhiều rượu bia, hoặc có tiền sử mắc các vấn đề về gan. Nếu có bất kỳ thay đổi nào trong xét nghiệm gan của bạn, bác sĩ kê đơn có thể giảm liều atorvastatin của bạn.
7. Thay đổi lượng đường trong máu
Atorvastatin có thể gây ra những thay đổi về lượng đường trong máu của bạn. Tác dụng phụ này làm tăng nguy cơ mắc bệnh tiểu đường loại 2, đặc biệt là ở những người có nguy cơ cao hơn. Atorvastatin cũng có thể làm trầm trọng thêm bệnh tiểu đường hiện có ở những người đã mắc bệnh này.
Tuy nhiên, lợi ích của atorvastatin thường lớn hơn rủi ro này — đặc biệt là đối với những người bị tiểu đường. Trên thực tế, các chuyên gia khuyên dùng liệu pháp statin cho một số người bị tiểu đường để ngăn ngừa các vấn đề về sau, bao gồm cả đau tim hoặc đột quỵ.
Nếu bạn bị tiểu đường hoặc có nguy cơ mắc bệnh tiểu đường, bác sĩ kê đơn có thể sẽ theo dõi lượng đường trong máu của bạn chặt chẽ hơn trong quá trình điều trị.
8. Tổn thương cơ nghiêm trọng
Mặc dù hiếm gặp, tình trạng tiêu cơ vân có thể xảy ra khi dùng thuốc atorvastatin. Tác dụng phụ này xảy ra khi cơ bị tổn thương phân hủy và các sản phẩm phụ của nó được giải phóng vào máu. Các triệu chứng bao gồm đau cơ dữ dội, nước tiểu sẫm màu hoặc đỏ, và cảm thấy yếu hoặc mệt mỏi. Hãy tìm kiếm sự chăm sóc y tế ngay lập tức nếu các triệu chứng này phát triển.
Nguy cơ mắc bệnh tiêu cơ vân có thể tăng lên nếu bạn dùng atorvastatin với các thuốc khác tương tác với atorvastatin. Ví dụ về các thuốc này bao gồm erythromycin (Ery-Tab) và itraconazole (Sporanox). Hãy báo cho nhóm chăm sóc sức khỏe của bạn về danh sách thuốc hiện tại của bạn để kiểm tra các tương tác thuốc.
9. Tổn thương thận
Tổn thương thận do atorvastatin cũng hiếm gặp. Khi xảy ra, nguyên nhân thường là do tiêu cơ vân. Lý do là các thành phần từ cơ bị phá vỡ có thể làm tắc nghẽn thận, dẫn đến suy thận.
Suy thận do tiêu cơ vân có thể xảy ra nhanh chóng, và có thể đe dọa tính mạng nếu không được điều trị. Do đó, điều quan trọng là phải tìm kiếm sự điều trị y tế ngay lập tức nếu các triệu chứng của tiêu cơ vân phát triển.
10. Vấn đề về trí nhớ
Một số người báo cáo gặp vấn đề về trí nhớ khi dùng các thuốc statin như atorvastatin. Tuy nhiên, bằng chứng hiện tại không cho thấy thuốc statin là nguyên nhân. Trên thực tế, có một số bằng chứng cho thấy statin thậm chí có thể làm giảm nguy cơ mắc chứng mất trí.
Điều quan trọng là phải cho người kê đơn biết nếu bạn nhận thấy bất kỳ thay đổi nào về trí nhớ trong khi dùng atorvastatin. Người kê đơn có thể giúp xác định nguyên nhân tiềm ẩn và làm việc với bạn để tìm ra các bước tiếp theo tốt nhất. Rất may, hầu hết các trường hợp thay đổi trí nhớ được báo cáo đều có thể hồi phục.
11. Rụng tóc
Mặc dù không phổ biến, nhưng đã có một số báo cáo về tình trạng rụng tóc ở những người dùng atorvastatin. Lưu ý rằng rụng tóc có thể do nhiều nguyên nhân, bao gồm căng thẳng, tình trạng sức khỏe, tuổi già và di truyền (rụng tóc androgenetic).
Kiểu rụng tóc do atorvastatin gây ra thường không phải là vĩnh viễn. Nói cách khác, tóc của bạn sẽ mọc lại sau khi bạn ngừng dùng thuốc. Nhưng điều quan trọng là phải tiếp tục dùng atorvastatin vì lợi ích của nó lớn hơn nguy cơ tác dụng phụ này.
Nếu bạn thấy tóc mỏng hoặc rụng trong khi dùng atorvastatin, bác sĩ kê đơn có thể giúp xác định nguyên nhân. Nếu cần, bác sĩ kê đơn cũng có thể gợi ý các cách để giảm hoặc kiểm soát tình trạng rụng tóc.
12. Đau đầu
Đau đầu có thể xảy ra khi dùng các thuốc statin, bao gồm atorvastatin. Trong một nghiên cứu về người lớn tuổi, cứ 3 người dùng atorvastatin hoặc rosuvastatin thì có khoảng 1 người bị đau đầu. Nhưng một nghiên cứu khác phát hiện ra rằng thuốc statin có thể làm giảm nguy cơ đau đầu nếu bạn có đủ lượng vitamin D.
Nếu bạn bị đau đầu sau khi bắt đầu dùng atorvastatin, cơn đau đầu có thể thuyên giảm theo thời gian khi bạn thích nghi với thuốc. Bạn cũng có thể trao đổi với dược sĩ hoặc bác sĩ kê đơn về việc dùng thuốc giảm đau đầu không kê đơn. Uống nhiều nước, kiểm soát căng thẳng và tập thể dục đủ cũng có thể giúp ích.
Những câu hỏi thường gặp
Atorvastatin có gây tăng cân không?
Có một số bằng chứng cho thấy liệu pháp statin có thể gây tăng cân nhẹ, có thể là do thay đổi chế độ ăn uống. Nhưng điều này không có nghĩa là bạn sẽ tăng cân khi dùng atorvastatin. Nếu bạn nhận thấy bất kỳ thay đổi nào về cân nặng khiến bạn lo lắng, hãy liên hệ với bác sĩ kê đơn. Bác sĩ kê đơn có thể thảo luận về những thay đổi trong lối sống để giúp bạn đạt được các mục tiêu sức khỏe cụ thể của mình.
Tác dụng phụ nào của atorvastatin thường xảy ra ở phụ nữ nhiều hơn ở nam giới?
So với nam giới, phụ nữ có nhiều khả năng báo cáo các tác dụng phụ liên quan đến cơ hơn, chẳng hạn như đau cơ. Trên thực tế, giới tính nữ được coi là một yếu tố rủi ro trong trường hợp này. Phụ nữ cũng có vẻ có nhiều khả năng ngừng hoặc chuyển sang thuốc statin khác do các tác dụng phụ liên quan đến cơ.
Những ai có nguy cơ gặp phải tác dụng phụ của atorvastatin cao hơn?
Đau cơ là tác dụng phụ thường gặp của thuốc statin. Có vẻ như nó có nhiều khả năng xảy ra ở những người có các yếu tố nguy cơ sau:
- Là phụ nữ
- Là người lớn tuổi
- Dùng những thuốc có tương tác với statin
- Suy giáp
- Uống nhiều bia rượu
